આજકાલ ઘણા માતા-પિતા ચિંતા કરે છે કે તેમના બાળકો વારંવાર બીમાર કેમ પડે છે અને શું તેમને બાળકોને વારંવાર એન્ટીબાયોટિક આપવી જોઈએ કે નહીં. ઘણી વખત શરદી, ખાંસી કે તાવ આવે ત્યારે તરત જ એન્ટીબાયોટિક આપી દેવામાં આવે છે, પરંતુ આ હંમેશા યોગ્ય નથી. વારંવાર એન્ટીબાયોટિક લેવાથી બાળકોના શરીર પર ખરાબ અસર પડી શકે છે અને તેમની રોગપ્રતિકારક શક્તિ નબળી થઈ શકે છે. આવા સમયે કુદરતી અને સલામત સારવાર ખૂબ જ મહત્વની બને છે. સત્યમ હોમિયોપેથી ક્લિનિકમાં, ડૉ. નમ્રતા હિસોરિયા બાળકોના સ્વાસ્થ્યને ધ્યાનમાં રાખીને નરમ, સુરક્ષિત અને અસરકારક હોમિયોપેથી સારવાર આપે છે.
એન્ટીબાયોટિક શું છે?
એન્ટીબાયોટિક એ એવી દવા છે જે બેક્ટેરિયલ ચેપ (બેક્ટેરિયા દ્વારા થતો ઈન્ફેક્શન) સામે લડવા માટે ઉપયોગમાં લેવામાં આવે છે. તે શરીરમાં રહેલા નુકસાનકારક બેક્ટેરિયાને મારી નાખે છે અથવા તેમની વૃદ્ધિ રોકે છે, જેથી શરીર સાજું થઈ શકે.
બાળકોને વારંવાર એન્ટીબાયોટિક આપવાના જોખમો
ઘણા માતા-પિતા બાળકને ઝડપથી સારું કરવા માટે વારંવાર એન્ટીબાયોટિક આપતા હોય છે, પરંતુ આ આદત લાંબા ગાળે ગંભીર સમસ્યાઓ ઊભી કરી શકે છે. બાળકોને વારંવાર એન્ટીબાયોટિક આપવાના મુખ્ય જોખમો નીચે મુજબ છે:
1.એન્ટીબાયોટિક રેઝિસ્ટન્સ (દવા સામે પ્રતિકાર)
જ્યારે બાળકને વારંવાર એન્ટીબાયોટિક આપવામાં આવે છે, ત્યારે શરીરના બેક્ટેરિયા દવાઓ સામે પ્રતિરોધક બની જાય છે. પરિણામે, ભવિષ્યમાં ગંભીર ચેપ થાય ત્યારે સામાન્ય દવાઓ કામ કરતી નથી.
2.રોગપ્રતિકારક શક્તિ નબળી પડવી
બાળકોની ઇમ્યુન સિસ્ટમ કુદરતી રીતે વિકસે છે. વારંવાર એન્ટીબાયોટિક લેવાથી આ કુદરતી પ્રક્રિયામાં અવરોધ આવે છે અને બાળક વારંવાર બીમાર પડી શકે છે.
3.પેટ અને પાચન તંત્ર પર ખરાબ અસર
એન્ટીબાયોટિક માત્ર ખરાબ બેક્ટેરિયા જ નહીં, પરંતુ પેટમાં રહેલા સારા બેક્ટેરિયાને પણ નષ્ટ કરે છે. તેના કારણે:
- પેટમાં દુખાવો
- ડાયેરિયા
- કબજિયાત
- પાચન સમસ્યાઓ
4.એલર્જી અને સાઇડ ઇફેક્ટ્સનો ખતરો
બાળકોમાં વારંવાર એન્ટીબાયોટિક આપવાથી નીચેની સમસ્યાઓ થઈ શકે છે:
- ચામડી પર રેશેસ
- ખંજવાળ
- ઉબકા-ઉલટી
- ચક્કર આવવા
- શ્વાસ લેવામાં તકલીફ (દુર્લભ કિસ્સાઓમાં)
5.વારંવાર બીમાર પડવાની સંભાવના વધે
વારંવાર એન્ટીબાયોટિક લેવાથી બાળકનું શરીર ચેપ સામે કુદરતી રીતે લડવાનું શીખતું નથી, જેના કારણે તે ફરી ફરી બીમાર પડી શકે છે.
6.ભવિષ્યમાં સારવાર મુશ્કેલ બને છે
જો બાળકમાં એન્ટીબાયોટિક રેઝિસ્ટન્સ વિકસે, તો ગંભીર બીમારીઓ (જેમ કે ન્યુમોનિયા, ટાઇફોઇડ, યુરિન ઇન્ફેક્શન) ની સારવાર વધુ મુશ્કેલ અને મોંઘી બની શકે છે.
ક્યારે એન્ટીબાયોટિક જરૂરી છે?
એન્ટીબાયોટિક દરેક તાવ, શરદી કે ખાંસીમાં જરૂરી નથી. તે માત્ર બેક્ટેરિયાથી થતો ચેપ હોય ત્યારે જ કામ કરે છે. નીચેની સ્થિતિમાં ડોક્ટર એન્ટીબાયોટિક આપી શકે છે.
એન્ટીબાયોટિક જરૂરી હોઈ શકે ત્યારે:
- બેક્ટેરિયલ ન્યુમોનિયા (ફેફસાંનો ગંભીર ચેપ)
- પેશાબનો ચેપ (યુરિન ઇન્ફેક્શન)
- ટાઇફોઇડ
- ગંભીર કાનનો ચેપ
- ડોક્ટર દ્વારા ખાતરી થયેલ બેક્ટેરિયલ ચેપ
બાળકોને સ્વસ્થ રાખવા માટે કુદરતી વિકલ્પો
બાળકોની રોગપ્રતિકારક શક્તિ કુદરતી રીતે મજબૂત બને તે ખૂબ જરૂરી છે, જેથી તેમને વારંવાર દવાઓ કે એન્ટીબાયોટિકની જરૂર ન પડે. નીચે કેટલાક અસરકારક કુદરતી વિકલ્પો આપેલા છે:
- તાજાં ફળ અને શાકભાજી ખવડાવો
- રોજ પૂરતું પાણી પીવડાવો
- 8–10 કલાકની સારી ઊંઘ કરાવો
- બહારથી આવ્યા પછી હાથ ધોવાની આદત પાડો
- શરદી-ખાંસીમાં ગરમ પાણી, મધ કે આદુ આપો
- બહારનું જંક ફૂડ ઓછું આપો
- રોજ થોડું રમવા અને કસરત કરવા દો
- ઠંડા વાતાવરણથી બચાવો
- વારંવાર બીમાર પડે તો ડોક્ટરની સલાહ લો
નિષ્કર્ષ
બાળકોને વારંવાર એન્ટીબાયોટિક આપવી સારી નથી, કારણ કે તે તેમના શરીરને નબળું બનાવી શકે છે અને ભવિષ્યમાં દવાઓ ઓછી અસરકારક બની શકે છે. તેના બદલે, યોગ્ય કાળજી, સ્વસ્થ આહાર અને કુદરતી સારવાર પર ધ્યાન આપવું જરૂરી છે. જો તમારું બાળક વારંવાર બીમાર પડે છે, તો નિષ્ણાતની સલાહ લેવી જોઈએ. સત્યમ હોમિયોપેથીમાં ડૉ. નમ્રતા હિસોરિયા બાળકોના સ્વાસ્થ્ય માટે સુરક્ષિત અને કુદરતી હોમિયોપેથી સારવાર આપે છે.
એન્ટીબાયોટિક ના વિશે વારંવાર પુછાતા પ્રશ્નો
1.બાળકોને વારંવાર એન્ટીબાયોટિક શા માટે ન આપવી જોઈએ?
બાળકોને વારંવાર એન્ટીબાયોટિક આપવી સારી નથી કારણ કે તે તેમના શરીરને નબળું બનાવી શકે છે. વધારે એન્ટીબાયોટિક લેવાથી દવા ભવિષ્યમાં કામ ન કરે તેવી સ્થિતિ ઊભી થઈ શકે છે, જેને એન્ટીબાયોટિક રેઝિસ્ટન્સ કહે છે. આ કારણે પછી ગંભીર બીમારી આવે ત્યારે સારવાર મુશ્કેલ બને છે.
2.શું એન્ટીબાયોટિક દરેક તાવ અને શરદીમાં જરૂરી છે?
ના, દરેક તાવ અને શરદીમાં એન્ટીબાયોટિક જરૂરી નથી. મોટાભાગની શરદી અને ખાંસી વાયરસના કારણે થાય છે, જેમાં એન્ટીબાયોટિક કામ કરતી નથી. આવી સ્થિતિમાં આરામ, ગરમ પાણી, અને ઘરગથ્થુ ઉપચાર વધુ મદદરૂપ થાય છે.
3.ક્યારે બાળકોને એન્ટીબાયોટિક આપવી જોઈએ?
બાળકોને એન્ટીબાયોટિક ત્યારે જ આપવી જોઈએ જ્યારે ડોક્ટર તપાસ કરીને કહે કે ચેપ બેક્ટેરિયાનો છે. જેમ કે ગંભીર કાનનો ચેપ, યુરિન ઇન્ફેક્શન, અથવા બેક્ટેરિયલ ન્યુમોનિયા હોય ત્યારે એન્ટીબાયોટિક જરૂરી બની શકે છે.
4.શું વારંવાર એન્ટીબાયોટિક લેવાથી ભવિષ્યમાં દવા કામ ન કરે?
હા, જો બાળકોને વારંવાર એન્ટીબાયોટિક આપવામાં આવે તો તેમના શરીરના બેક્ટેરિયા દવા સામે મજબૂત બની જાય છે. પછી જ્યારે ખરેખર જરૂર પડે ત્યારે એ જ દવા કામ ન કરી શકે, જે જોખમી બની શકે છે.
5.બાળકોને બીમારીથી બચાવવા શું કરવું જોઈએ?
બાળકોને સ્વસ્થ રાખવા માટે તેમને પૌષ્ટિક ખોરાક આપવો, પૂરતી ઊંઘ કરાવવી, અને સ્વચ્છતા શીખવવી ખૂબ જરૂરી છે. હાથ વારંવાર ધોવા, તાજા ફળ-શાક ખાવા, અને પૂરતું પાણી પીવું પણ મદદરૂપ થાય છે. શક્ય હોય ત્યાં સુધી કુદરતી ઉપચાર અપનાવવો જોઈએ.
